0909299288
phapluat.dnvn@gmail.com
Làng rau Trà Quế (phường Hội An Tây, TP Hội An). Ảnh: Nam Trân
Đổi đời nhờ giữ nghề và làm du lịch xanh
Những ngày cuối tháng 8, dù nắng hè oi ả, làng rau Trà Quế (phường Hội An Tây, TP Hội An) vẫn nhộn nhịp khách đến tham quan. Giữa những luống rau xanh mướt, tiếng cười nói của nông dân hòa cùng tiếng chào hỏi của du khách tạo nên một bức tranh du lịch cộng đồng sinh động. Ở đây, mỗi người dân vừa là nông dân vừa là “đại sứ” giới thiệu văn hóa làng quê đến bạn bè quốc tế.
Làng rau Trà Quế có hơn 200 hộ trồng rau kết hợp làm du lịch. Ảnh: Nam Trân
Ông Lê Văn Lên, 67 tuổi, sở hữu 500 m² đất trồng rau từ đời ông bà để lại. Sau khi tất bật hướng dẫn nhóm khách nước ngoài trải nghiệm cuốc đất, trồng rau, ông uống vội ngụm trà rồi chia sẻ: “Ngoài làm ruộng, tôi còn hướng dẫn khách tưới rau, trồng rau. Nhờ đó, tôi có thêm thu nhập, con cái được học hành, nhà cửa khang trang hơn”. Không chỉ ông Lên, nhiều hộ dân ở Trà Quế đã đổi đời nhờ kết hợp sản xuất nông nghiệp hữu cơ với dịch vụ du lịch, biến ruộng rau thành “điểm đến xanh” thu hút hàng nghìn lượt khách mỗi năm.
Du khách nước ngoài tham quan vườn rau Trà Quế. Ảnh: Nam Trân
Điều đặc biệt ở Trà Quế là dù phát triển du lịch, làng vẫn giữ nguyên phương thức canh tác hữu cơ hơn 400 năm qua. Người dân không dùng hóa chất mà bón phân từ rong sông, nhờ đó đất đai màu mỡ, nguồn nước trong lành, rau thơm giữ nguyên hương vị đặc trưng. Với họ, bảo vệ môi trường chính là bảo vệ sinh kế.
Ông Mai Trọng, nông dân gắn bó với nghề hàng chục năm, nhớ lại: “Ban đầu chính quyền vận động duy trì nghề truyền thống, trồng rau hữu cơ để kết hợp làm du lịch nhưng một số hộ chưa tin tưởng. Đến khi thấy khách du lịch kéo về, dịch vụ sôi động thì bà con mới mạnh dạn làm. Du lịch đã giúp nhiều gia đình ở đây đổi đời”.
Khách du lịch nước ngoài trải nghiệm trồng rau hữu cơ tại làng rau Trà Quế. Ảnh: Nam Trân
Phát triển kinh tế không đánh đổi môi trường
Hiện làng rau Trà Quế có hơn 200 hộ trồng rau kết hợp làm du lịch, tạo việc làm cho hàng trăm lao động. Du khách đến đây không chỉ ngắm ruộng rau xanh, mà còn được cùng nông dân làm đất, tưới rau, học nấu ăn, ngâm chân thảo mộc. Làng còn lưu giữ nhiều di tích văn hóa như giếng Chăm, đền Thổ công, đền Ngũ hành, lăng cụ Nguyễn Văn Điển; cùng các nghi lễ cầu mùa, phong tục và ẩm thực truyền thống.
Ông Lê Văn Lên hướng dẫn du khách tưới rau. Ảnh: Nam Trân
Mô hình du lịch cộng đồng tại đây hoạt động hiệu quả: kết hợp nông nghiệp với du lịch, tạo ra sản phẩm trải nghiệm độc đáo như “Một ngày làm nông dân Trà Quế”, lớp học nấu ăn tại vườn, các dịch vụ chăm sóc sức khỏe. Một số hộ đầu tư homestay, quán ăn đậm chất làng quê. Hiện Trà Quế có hơn 23 homestay và 16 cơ sở dịch vụ, tất cả đều do người dân làm chủ, mang lại nguồn thu ổn định.
Đặc biệt, mô hình “du lịch xanh” được thực hiện nghiêm túc: hạn chế rác thải nhựa, dùng lá chuối gói rau, khuyến khích du khách mang bình nước cá nhân. Không gian làng được giữ sạch đẹp, cây xanh phủ kín, tạo nên bầu không khí trong lành. Chính sự gắn kết cộng đồng và cam kết bảo vệ môi trường đã giúp Trà Quế trở thành hình mẫu du lịch nông nghiệp bền vững. “Trồng rau hữu cơ tốn nhiều công sức và chi phí hơn so với trồng rau hóa chất, nhưng đổi lại nông dân và du khách được an toàn, rau giữ được hương vị đặc trưng”, bà Nguyễn Thị Em, người dân trong làng chia sẻ.
Món ăn được chế biến từ rau Trà Quế. Ảnh: Nam Trân
Những nỗ lực ấy được thế giới công nhận: cuối năm 2024, Trà Quế được Tổ chức Du lịch Thế giới (UNWTO) vinh danh là một trong những “Làng du lịch tốt nhất thế giới”. Trước đó, năm 2022, nghề trồng rau Trà Quế được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Những danh hiệu này không chỉ là niềm tự hào, mà còn mở ra cơ hội lớn để người dân phát triển kinh tế mà không đánh đổi môi trường.
Nguồn: DNKTX
