Bộ Tài chính vừa ban hành Quyết định số 1389/QĐ-BTC nhằm sửa đổi, bổ sung một số nội dung của Quy chế quản lý nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp Bộ. Việc điều chỉnh này được thực hiện trong bối cảnh hệ thống pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo có nhiều thay đổi, đòi hỏi cơ chế quản lý nghiên cứu khoa học trong ngành Tài chính cần tiếp tục được hoàn thiện để đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Theo đó, nhiều quy định trong Quy chế ban hành kèm theo Quyết định số 3558/QĐ-BTC ngày 21/10/2025 đã được rà soát và điều chỉnh theo hướng tăng cường tính minh bạch, phân định rõ trách nhiệm của các chủ thể tham gia, đồng thời nâng cao tính chủ động của các đơn vị trong quá trình tổ chức và thực hiện nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp Bộ.

Một trong những nội dung đáng chú ý của đợt sửa đổi lần này là việc hoàn thiện quy định liên quan đến tổ chức chủ trì thực hiện nhiệm vụ nghiên cứu. Theo quy định mới, đơn vị được giao chủ trì phải là tổ chức thuộc hoặc trực thuộc Bộ Tài chính, có tư cách pháp nhân và được Bộ trưởng Bộ Tài chính giao thực hiện nhiệm vụ theo đúng quy định hiện hành.

Đối với các đề xuất nhiệm vụ được đưa ra từ những đơn vị không có tư cách pháp nhân, việc lựa chọn tổ chức chủ trì sẽ được thực hiện trên cơ sở phối hợp với Viện Chiến lược và Chính sách kinh tế - tài chính. Quy định này được kỳ vọng sẽ giúp bảo đảm tính thống nhất trong quản lý, đồng thời nâng cao chất lượng triển khai các nhiệm vụ nghiên cứu ngay từ giai đoạn xây dựng đề xuất.

Cùng với việc làm rõ vai trò của tổ chức chủ trì, Quyết định mới cũng xác định rõ hơn trách nhiệm của Viện Chiến lược và Chính sách kinh tế - tài chính trong công tác tham mưu chiến lược. Theo đó, đơn vị này được giao chủ trì xây dựng kế hoạch khoa học và công nghệ 5 năm của ngành Tài chính, bảo đảm phù hợp với chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của đất nước cũng như định hướng phát triển khoa học, công nghệ trong từng giai đoạn.

Kế hoạch khoa học và công nghệ 5 năm sẽ được cập nhật, điều chỉnh khi cần thiết để đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Sau khi hoàn thiện, kế hoạch được trình Bộ trưởng Bộ Tài chính xem xét phê duyệt, làm căn cứ triển khai các nhiệm vụ nghiên cứu hằng năm trong toàn ngành.

Bên cạnh các nội dung liên quan đến công tác quản lý, Quy chế sửa đổi cũng đặt ra những yêu cầu cụ thể hơn nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả của hoạt động nghiên cứu khoa học. Theo đó, mỗi nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp Bộ chỉ do một cá nhân đảm nhiệm vai trò chủ nhiệm. Số lượng thành viên chính tham gia nghiên cứu được giới hạn không quá 10 người, bao gồm cả chủ nhiệm nhiệm vụ và thư ký khoa học.

Việc quy định quy mô nhân sự nghiên cứu theo hướng tinh gọn được kỳ vọng sẽ nâng cao trách nhiệm cá nhân, tăng hiệu quả phối hợp giữa các thành viên và bảo đảm chất lượng sản phẩm nghiên cứu.

Ngoài ra, trách nhiệm của tổ chức chủ trì, chủ nhiệm nhiệm vụ và các đơn vị phối hợp cũng được quy định chi tiết hơn. Trong đó, tổ chức chủ trì có trách nhiệm ký kết hợp đồng, theo dõi tiến độ thực hiện, quản lý kinh phí và tổ chức nghiệm thu theo đúng quy định. Trong khi đó, chủ nhiệm nhiệm vụ phải bảo đảm hoàn thành đầy đủ các nội dung nghiên cứu theo hợp đồng đã ký kết, đồng thời sử dụng nguồn kinh phí được giao đúng mục đích và đúng quy định của pháp luật.

Ở khía cạnh tài chính, Quyết định mới tiếp tục nhấn mạnh yêu cầu tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong quản lý và sử dụng ngân sách dành cho hoạt động khoa học và công nghệ. Sau khi nhiệm vụ được nghiệm thu hoặc trường hợp hợp đồng bị chấm dứt, tổ chức chủ trì phải thực hiện quyết toán kinh phí theo các quy định hiện hành. Toàn bộ hồ sơ quyết toán cần được lưu trữ đầy đủ để phục vụ công tác thanh tra, kiểm tra và giám sát khi cần thiết.

Không chỉ sửa đổi các điều khoản liên quan đến tổ chức thực hiện và quản lý tài chính, Bộ Tài chính cũng đồng thời cập nhật, điều chỉnh hệ thống biểu mẫu đi kèm nhằm bảo đảm tính đồng bộ với các quy định mới. Việc chuẩn hóa các biểu mẫu được kỳ vọng sẽ tạo thuận lợi cho các đơn vị trong quá trình lập hồ sơ, triển khai nhiệm vụ cũng như thực hiện công tác báo cáo, nghiệm thu.

Theo Quyết định số 1389/QĐ-BTC, các nội dung sửa đổi, bổ sung chính thức có hiệu lực kể từ ngày ký. Riêng đối với những nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp Bộ đã được triển khai trước thời điểm Quyết định có hiệu lực, việc thực hiện vẫn tiếp tục áp dụng theo các quy định cũ nhằm bảo đảm tính ổn định, tránh ảnh hưởng đến tiến độ nghiên cứu cũng như kết quả thực hiện các nhiệm vụ đang triển khai.