Trách nhiệm và sự tuân thủ trong kinh doanh TMĐT

Phát biểu tại sự kiện, ông Nguyễn Hữu Tuấn, Giám đốc Trung tâm Phát triển Thương mại điện tử và Công nghệ số (eComDX), Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương cho biết, TMĐT ở Việt Nam đã và đang được xây dựng khá toàn diện, dựa trên các văn bản cốt lõi. Bắt đầu với Nghị định 52/2013/NĐ-CP và được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 85/2021/NĐ-CP, đây là kim chỉ nam cho các hoạt động phát triển, ứng dụng và quản lý TMĐT. "Những Nghị định này, cùng với các Thông tư hướng dẫn và các luật liên quan như Luật Giao dịch điện tử 2023, Luật Thương mại, Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, đã tạo nên một hành lang pháp lý khá đầy đủ, điều chỉnh từ việc thông báo, đăng ký website đến các vấn đề về hợp đồng điện tử, thanh toán hay giải quyết tranh chấp.

Về điều kiện kinh doanh TMĐT, ông Tuấn chỉ ra rằng các nhà bán hàng và sàn TMĐT cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy định để đảm bảo môi trường kinh doanh lành mạnh. "Đối với nhà bán hàng, điều kiện tiên quyết là phải có tư cách pháp lý rõ ràng, cung cấp thông tin chính xác về bản thân và hàng hóa, dịch vụ, đồng thời công khai các chính sách bán hàng như đổi trả, bảo hành." ông Tuấn giải thích. Đặc biệt, việc thông báo hoặc đăng ký website/ứng dụng TMĐT với Bộ Công Thương là bắt buộc.

Đối với các sàn giao dịch TMĐT, trách nhiệm càng nặng nề hơn. Giám đốc eComDX nhấn mạnh, các sàn phải đăng ký với Bộ Công Thương, xây dựng quy chế hoạt động minh bạch, thiết lập cơ chế kiểm soát thông tin và hỗ trợ giải quyết tranh chấp. Sàn cũng cần yêu cầu người bán cung cấp đầy đủ thông tin pháp lý và phối hợp chặt chẽ với cơ quan quản lý nhà nước trong việc phòng chống hàng giả, hàng nhái.

Liên quan tới dự thảo Luật Thương mại điện tử, ông Tuấn cũng thẳng thắn nhìn nhận rằng dự thảo hiện đang đối mặt với nhiều thách thức cần được cân nhắc kỹ lưỡng. Một trong những vấn đề lớn nhất là việc xác định phạm vi điều chỉnh, tránh chồng chéo với các luật chuyên ngành khác đã có hoặc đang được ban hành, như Luật Giao dịch điện tử hay Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân, nhằm đảm bảo tính đồng bộ và rõ ràng trong quá trình áp dụng.

Liên quan đến nội dung này, một vấn đề gây tranh cãi hàng đầu là trách nhiệm của sàn thương mại điện tử. Dự thảo có xu hướng tăng cường vai trò của sàn trong việc kiểm soát chất lượng và nguồn gốc hàng hóa do người bán cung cấp. “Chúng tôi đang lắng nghe ý kiến từ các bên để tìm ra phương án cân bằng giữa việc bảo vệ người tiêu dùng và không tạo gánh nặng quá lớn, không phù hợp với bản chất của sàn là bên trung gian,” ông Tuấn chia sẻ.

Song song đó, việc quản lý thuế đối với các giao dịch TMĐT, đặc biệt là TMĐT xuyên biên giới và trên mạng xã hội, cũng là một bài toán phức tạp đòi hỏi các giải pháp hiệu quả. Dự thảo cũng cần xem xét khả năng đơn giản hóa các thủ tục hành chính, cụ thể là thủ tục thông báo hay đăng ký website, để giảm gánh nặng cho doanh nghiệp và chuyển dịch mạnh mẽ hơn sang cơ chế hậu kiểm chặt chẽ, thay vì tập trung vào tiền kiểm. Cuối cùng, việc thống nhất và làm rõ các quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân trong TMĐT, phù hợp với Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân đã ban hành, cũng là một yêu cầu cấp thiết để đảm bảo quyền riêng tư của người dùng.

Ông Tuấn khẳng định Bộ Công Thương đang nỗ lực tối đa để hoàn thiện dự thảo Luật TMĐT, với mục tiêu xây dựng một hành lang pháp lý vững chắc, minh bạch và phù hợp với thực tiễn, từ đó thúc đẩy sự phát triển mạnh mẽ của TMĐT và đóng góp vào công cuộc xây dựng nền kinh tế số tại Việt Nam.

Pháp lý là khung xương sống của kinh tế số

Từ góc độ của bộ phận Pháp lý của TikTok Shop, bà Nguyễn Thị Cẩm Giang - bộ phận Pháp lý của TikTok Shopcho biết, việc đảm bảo tuân thủ các chính sách nội bộ và quy định pháp luật hiện hành là yếu tố then chốt cho sự phát triển bền vững của người bán.

TikTok Shop xây dựng hệ thống Chính sách chặt chẽ về nội dung, quảng cáo và bán hàng. Mọi nội dung phải chân thực, không gây hiểu lầm, tuân thủ danh mục sản phẩm cấm và hạn chế, đồng thời tôn trọng quyền sở hữu trí tuệ. Quảng cáo phải đồng nhất, chính xác, và trang đích đạt chất lượng cao. Về bán hàng, người bán tuân thủ quy định về phí nền tảng, quản lý đơn hàng, vận chuyển, và quyết toán, nghiêm cấm kinh doanh hàng giả, hàng nhái.

Để kinh doanh hợp pháp tại Việt Nam, đại diện Bộ phận pháp lý TikTok Shop chia sẻ, người bán cần tuân thủ đầy đủ các quy định pháp luật liên quan đến thương mại điện tử, thuế, bảo vệ người tiêu dùng, sở hữu trí tuệ và bảo mật thông tin. Ngoài ra, tùy theo ngành hàng, một số yêu cầu chuyên ngành cũng cần được đáp ứng.

TikTok Shop có quy trình đăng ký, xác minh tài khoản và hệ thống đánh giá hiệu suất người bán. Mọi nội dung đều qua kiểm duyệt. Khi vi phạm, TikTok Shop áp dụng các biện pháp từ cảnh cáo, gỡ nội dung, giới hạn tính năng, đến tạm khóa hoặc khóa vĩnh viễn tài khoản. Người bán có quyền kháng nghị. Tuy nhiên, vi phạm pháp luật hiện hành có thể dẫn đến xử phạt hành chính, bồi thường thiệt hại hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.

Nhấn mạnh vấn đề này, ông Nguyễn Hữu Tuấn, Giám đốc Trung tâm eComDX cho hay: “Pháp lý là khung xương sống của kinh tế số. Một cộng đồng TMĐT mạnh mẽ và bền vững không thể thiếu nền móng pháp luật vững chắc.” Trong bối cảnh TMĐT Việt Nam bước vào giai đoạn bùng nổ mới, việc xây dựng một Dự thảo Luật TMĐT toàn diện, kế thừa tinh thần tự do, tự nguyện nhưng đồng thời đủ chặt chẽ để xử lý thực tiễn, chính là yêu cầu tất yếu.

Nguồn: TC Doanh nghiệp & Kinh tế xanh